AB ve Çin otomotivde uzlaştı: Brüksel ticaret dengesini düzeltmek istiyor

AB Ticaret Komiseri Maroš Šefčovič, anlaşmanın müzakerelerin 'ilk aşamasının' sona erdiğini gösterdiğini belirtti. Brüksel, Pekin ile ticari ilişkilerde köklü bir yeniden dengelenme sağlanması için baskı yapıyor.

AB Ticaret Komiseri Maroš Šefčovič, cuma günü Çin ile Çin menşeli hibrit araçların AB'ye ihracatını sınırlamak ve nadir toprak elementlerine erişimi kolaylaştırmak üzere anlaşmaya vardıklarını açıkladı. Artan ticaret dengesizliğine diplomatik çözüm bulunmasına öncelik verildiğine işaret eden anlaşmaya rağmen Avrupalı liderler, rekabet koşullarını eşitlemek için daha güçlü önlemler alınmasını istiyor. Anlaşmanın ayrıntılarının gelecek hafta Brüksel'de düzenlenecek zirvede ele alınması bekleniyor.

AB, anlaşmadan beklenen sonuçların alınamaması durumunda misilleme önlemleri uygulayabileceği mesajını da verdi.

Šefčovič, AB ile Çin arasındaki ticari ilişkileri yeniden dengelemek amacıyla çarşamba günü Pekin'e giderek Çinli mevkidaşı Wang Wentao ile iki gün süren yoğun görüşmeler gerçekleştirdi. Ucuz Çin mallarının ithalatındaki artış Avrupa sanayisinin çeşitli sektörlerini tehdit ederken AB'nin Çin ile ticaret açığı günde 1 milyar euroya ulaşarak rekor seviyeye çıktı.

Šefčovič, "Çin'in Avrupa Birliği'ne hibrit ve şarj edilebilir hibrit araç ihracatının sınırlandırılması konusunda ortak bir anlayışa vardık," dedi. Komiser, anlaşmanın Çin'in AB'ye araç ihracatını yarıdan fazla azaltma olanağı sağlayabileceğini belirtti.

Anlaşmanın, otomobil parçalarından zeytinyağına ve ayakkabıya kadar çeşitli AB ürünlerinin Çin pazarına erişimini de iyileştireceğini söyleyen Šefčovič, söz konusu ürünlerin mevcut ihracat değerinin yaklaşık 4 milyar euro olduğunu kaydetti. Anlaşmanın en az 225 milyon euroluk gümrük vergisi tasarrufu sağlamasının beklendiğini de ekledi.

Pazar erişimi, geçen haziran ayında başlayan müzakerelerden bu yana AB ile Çin arasındaki görüşmelerin temel başlıklarından biri oldu. Pekin yönetimi, aşırı üretimini değerlendirebildiği 450 milyon tüketicili AB pazarına erişim konusunda taviz vermeye isteksiz davranıyor.

Öte yandan Brüksel, Çinli şirketlerin Avrupa pazarına erişimini kısıtlamayı amaçlayan çeşitli yasal düzenlemeler önerirken Pekin'e kendi pazarını AB şirketlerine açması yönünde baskı yapıyor.

Šefčovič ayrıca Çin'in, Avrupa'nın yeşil teknoloji, savunma ve otomotiv sektörleri açısından kritik öneme sahip nadir toprak elementlerinin ihracatını kolaylaştırmayı kabul ettiğini söyledi.

Komiser, "Çin'in nadir toprak elementleri ve kalıcı mıknatısların ihracatına yönelik lisans süreçlerini daha da kolaylaştırma konusunda ortak bir anlayışa vardık," ifadelerini kullandı.

AB, Pekin'in 2025'te ABD ile yaşanan ticaret savaşı sırasında ihracatı kısıtlamasının ardından Çin'i, nadir toprak elementlerine olan bağımlılığını bir baskı aracı olarak kullanmakla suçlamıştı.

Šefčovič, anlaşmayı "müzakerelerin ilk aşamasının tamamlanması" olarak nitelendirdi.

Anlaşma, gelecek hafta Brüksel'de yapılacak AB liderler zirvesi öncesinde duyuruldu. Avrupa Komisyonunun geçen haziran ayından bu yana AB ülkeleri adına yürüttüğü müzakerelerden somut sonuçlar elde edilmesi yönündeki beklentiler yüksek.

Bu hafta AB genelinde Çin konusunda ortak bir tutumun giderek belirginleştiği görüldü.

AB üyesi tüm ülkelerin Çin ile ticaret açığı verdiği belirtilirken Almanya ve Fransa, pazartesi günü Avrupa Komisyonuna başvurarak piyasalarda ciddi bozulmalara yol açan adil olmayan Çin ticaret uygulamalarına karşı güçlü adımlar atılması çağrısında bulundu.

Paris ve Berlin, ortak bir belgede, gerekmesi halinde "tek pazara erişimin derhal kesilmesini" de içerebilecek önlemler alınmasını istedi.

Avrupa Parlamentosu üyeleri de çarşamba günü kabul ettikleri kararla Pekin'e karşı kararlı önlemler alınması çağrısında bulundu.

Öte yandan kimya, makine, metal, güneş enerjisi, cam ve çimento sektörleri dahil 44 AB sanayi kuruluşu, cuma günü yayımladıkları ortak açıklamada, "Avrupa, adil olmayan ticaret uygulamalarına ve piyasa bozulmalarına etkili biçimde karşılık verme imkânına sahip olmadan sanayi altyapısını koruyamaz ve büyütemez, nitelikli istihdamı sürdüremez ve yatırım çekemez," uyarısında bulundu.